‘n Filter is net so goed as wat dit regtig blok. Daarom meet ons, met die hand en met syfers, of Die Ratel die werwe blok wat ouers verwag, en of dit die werwe oop los wat kinders nodig het. Hier is hoe ons dit doen, en wat ons gevind het, ook die dinge wat nog nie goed genoeg is nie.
Die toets: meer as 1 600 werwe, met die hand nagegaan
Op 20 Oktober 2026 het ons ‘n toetsstel saamgestel:
- 1 211 werwe wat geblok moet word, verdeel oor 23 kategorieë: dobbelary, drank, dwelms, wapens, dating, speletjies, KI-metgeselle, en meer.
- 404 werwe wat oop moet bly, al lyk hulle op die oog af verdag. Dink aan Gamblers Anonymous, of ‘n mediese webwerf oor dwelmmisbruik.
- Kindveilige werwe wat niemand mag blok nie: 200 Suid-Afrikaanse nuus-, skool-, bank-, winkel- en regeringswerwe, plus hulplyne soos SADAG, Childline en Lifeline.
Elke werf is regstreeks nagegaan en bestaan werklik. Ons het Suid-Afrikaanse werwe eerste gekies: plaaslike bookmakers, drankwinkels, radiostasies, wapenwinkels, vape-winkels en dating-werwe. ‘n Filter wat net Amerikaanse werwe ken, help nie ‘n gesin in Pretoria nie.
Wat ons gevind het: 40% was nie goed genoeg nie
Die eerste meting was ontnugterend. Die filter het net 40% van die werwe gevang wat geblok moes word. Party kategorieë was baie swak: drank 8%, wapens 10%, dwelms 16%, dating 23%.
Ons het ook foute gevind wat die ander kant toe skeefgeloop het:
- Gamblers Anonymous was as dobbelary geblok, terwyl dit juis mense help wat ophou dobbel.
- WebMD, ‘n mediese inligtingswerf, was as advertensies geblok.
- Twee hele Franse blog-platforms was as volwasse inhoud geblok, met ‘n laerskool se blog daarby.
- Om soekenjins te blok, het ook Yahoo Mail geblok.
Wat ons reggemaak het
- Nuwe bronlyste bygevoeg, onder meer die UT1-lyste van die Universiteit van Toulouse.
- Elke werf wat ons nagegaan het, in ons eie lys opgeneem.
- ‘n Reël bygevoeg vir nuwe werwe met duidelike woorde in die naam, soos casino, betting of liquor.
- Werwe wat kinders in die klas gebruik, uitgesonder: Kahoot, Blooket, Prodigy, Scratch en tikprogramme val nie onder “speletjies” nie.
- Die vier foute hierbo reggestel.
Ná die regstellings vang die filter 99% van die toetsstel: 1 200 van die 1 211 werwe.
Die eerlike syfer
Daardie 99% is op werwe wat ons self nagegaan en in ons lys opgeneem het, so dit is maklik. Die moeiliker vraag is: hoe goed vang die filter werwe wat ons nog nie gesien het nie?
Daarom hou ons ‘n deel van die toetsstel eenkant en voeg dit nie by ons lys nie. Op daardie werwe vang die lyste en reëls op hul eie sowat 45%. Dit wys waarom ons aanhou toets en lyste bywerk, en waarom ‘n ouer self ‘n werf kan blok wat deurglip.
Volwasse inhoud: die Ratel-telling
Vir volwasse inhoud meet ons apart, op die manier wat onafhanklike toetslaboratoriums dit doen. Ons trek 1 000 werklike volwasse werwe uit ‘n lys wat ons self nie gebruik nie, en kyk hoeveel ons filter blok:
| Filter | Volwasse werwe geblok | Kindveilige werwe per ongeluk geblok |
|---|---|---|
| Gratis Gesinsfilter | 49% | 0 van 193 |
| Betaalde kinderprofiel | 88% | 0 van 193 |
Ons doel is 95%, sonder dat ‘n enkele kindveilige werf geblok word. Ons is nog nie daar nie, en ons sê dit liewer reguit.
Keuses wat ons doelbewus gemaak het
- Teams, Zoom en Google Meet val onder “kitsboodskappe”. Blok jy kitsboodskappe, blok jy ook skool se video-oproepe, tensy jy daardie toepassing toelaat. Dit is ‘n keuse vir die ouer, nie ‘n fout nie.
- Die meeste werwe oor die beperking van skade by dwelms, wat jongmense inligting gee om veilig te bly, word nie as dwelms geblok nie.
- ‘n DNS-filter blok hele werwe, nie enkele bladsye nie. Soms laai iemand strooipos met volwasse teks op die webwerf van ‘n groot organisasie op. Ons blok die werwe waarna dit skakel, maar nie altyd die strooipos-bladsy self nie.
Toets dit self
Maak dieratel.com/check oop op enige toestel. Die bladsy probeer ‘n toetswerf laai wat elke filter blok, en wys dadelik of daardie toestel beskerm is.
Ons meet weer elke keer wanneer ons die lyste bywerk. Die Ratel blok volwasse inhoud, dobbelary, KI-metgeselle en meer op die huis se Wi-Fi en op die kinders se fone. Jy stel dit in Afrikaans op met ons assistent.